ကိုးကန့်ဒေသသည် ဒုတိယခရိုင်းမီးယားလော

MNDAA (Myanmar National Democratic Alliance Army) ခေါ် ကိုးကန့်လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့များနှင့် ရှမ်းပြည်နယ်မြောက်ပိုင်း ကိုးကန့်ဒေသတွင် ဖေဖော် ဝါရီလ ၉ ရက်နေ့မှစတင်ကာ ဖြစ်ပွားခဲ့သော တိုက်ပွဲများ တွင် MNDAA ဘက်မှ တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင် အစုအဖွဲ့အချို့နှင့် တရုတ်ကြေးစားစစ်သားများ ပါဝင် ကူညီခဲ့ကြောင်း နေပြည်တော် ဘုရင့်နောင်ရိပ်သာတွင် ဖေဖော်ဝါရီလ ၂၁ ရက်နေ့က ကျင်းပခဲ့သော သတင်းစာ ရှင်းလင်းပွဲ၌ ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် ရုံး(ကြည်း)မှ ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး မြထွန်းဦးက ရှင်းလင်းပြောကြား သွားခဲ့သည်။

UWSA (United Wa State Army) ခေါ် ‘ဝ’ တပ်ဖွဲ့၊ TNLA (Ta’ang National Liberation Army) KIA (Kachin Independence Army) နှင့် မိုင်းလားအုပ်စု National Democracy Alliance Army တို့သည် ဖုန်ကြားရှင်ဦးစီးသော ကိုးကန့်လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့ကို အကူအညီပေးခဲ့ကြကြောင်း၊ ထိုသို့အကူအညီပေး ခဲ့သော အစုအဖွဲ့များသည် ယင်းတို့ကိုယ်တိုင် တာဝန်ခံကြရမည်ဖြစ်ကြောင်း၊ နိုင်ငံတော်၏ အချုပ်အခြာ အာဏာကို ထိပါးလာသည့်အပေါ် တပ်မတော်က အလျှော့ပေး သည်းခံနေမည်မဟုတ်ဘဲ ဆက်လက်တိုက် ထုတ်သွားမည်ဖြစ်ကြောင်း ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး မြထွန်းဦးက ပြောကြားခဲ့သည်။

ကိုးကန့်လက်နက်ကိုင်တို့ အသုံးပြုခဲ့သော ၈၁-၈ အမျိုးအစား ရိုင်ဖယ်များမှာ ‘ဝ’စစ်တပ်က ထုတ်လုပ်သော လက်နက်များဖြစ်ကြောင်း၊ ဖမ်းဆီးရမိထားသော တရုတ်နိုင်ငံသားများ၏ ဖွင့်ဟဝန်ခံချက်အရ ‘ဝ’ စစ်တပ် သည် ယခင် ပန်ဆန်းခေါ် ပန်ခမ်းဒေသတွင် လက်နက်များ ထုတ်လုပ်လျက်ရှိ ကြောင်းသိရှိရပြီး တရုတ်-မြန်မာ နယ်စပ်ဒေသတစ်လျှောက်ရှိ တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့များတွင် တရုတ် စစ်ဘက်အရာရှိများနှင့် တရုတ်နိုင်ငံသားအချို့က စစ်ရေးအကြံပေးနှင့် စစ် ဘက်နည်းပြများအဖြစ် ဆောင်ရွက်ပေးလျက်ရှိကြောင်း၊ ကိုးကန့်လက်နက်ကိုင်တို့နှင့် အခြားလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့များ မဟာမိတ်ပြုထားသော အဖွဲ့အစည်း သည် ကိုးကန့်ဒေသကိုသာမက တရုတ်-မြန်မာနယ်စပ်မှတစ်ဆင့် မြစ် ကြီးနားမြို့အထိပင် သိမ်းယူနိုင်ရန် ရည်ရွယ် ထားကြောင်း၊ တိုက်ပွဲများအတွင်း ဖမ်းဆီးရမိခဲ့သော တရုတ်နိုင်ငံသားရှစ်ဦး၏ ဝန်ခံပြောကြားချက်အရ လောက်ကိုင်တိုက်ပွဲများအတွင်း တရုတ်ကြေးစားစစ်သားများ ပါဝင်တိုက်ခိုက်ခဲ့သည်ဟု သိရှိရကြောင်း ဒုတိယဗိုလ် ချုပ်ကြီးမြထွန်းဦးကပြောကြားခဲ့သည်။

ယနေ့ သတင်းစာရှင်းလင်းပွဲသို့ တက်ရောက်သည်အထိ လေကြောင်းပစ်ကူများအပါအဝင် တိုက်ပွဲများဖြစ် ပွားနေဆဲဖြစ်ကြောင်း တပ်မတော်အနေဖြင့် ကိုးကန့်လက်နက်ကိုင်တို့ ဤဒေသတွင် ခြေကုပ်မရနိုင်သည်အထိ တိုက်ထုတ်ကာ ကိုးကန့်ဒေသ ငြိမ်းချမ်းတည်ငြိမ်ရေးကို အမြန်ဆုံးဆောင်ရွက်သွားမည်ဖြစ်ကြောင်းလည်း ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး မြထွန်းဦးက ရှင်းလင်းပြောကြားသွားခဲ့သည်။

အဆိုပါ သတင်းစာရှင်းလင်းပွဲမတိုင်မီ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၉ ရက်နေ့က ပြုလုပ်ခဲ့သော Mainichi ဂျပန်သတင်း စာနှင့် ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဦးရဲထွဋ်တို့ တွေ့ဆုံခန်း၌ ဦးရဲထွဋ်က ကိုးကန့်အခြေအနေသည် နိုင်ငံတော်၏ နယ်မြေ နှင့် အချုပ်အခြာအာဏာကို ခြိမ်းခြောက်မှုကြီးတစ်ရပ်ဖြစ်သဖြင့် နိုင်ငံတော်သမ္မတက အရေးပေါ်အခြေအနေကြေညာကာ တပ်မတော်အကြီးအကဲထံ အာဏာကုန်လွှဲအပ်ပြီးဖြစ်ကြောင်း ရှင်းပြသွားခဲ့သည်။

ဖုန်ကြားရှင်ဦးစီးသော ကိုးကန့်တို့၏ MNDAA အဖွဲ့သည် အာဏာအပြည့် အဝ ကိုင်စွဲခဲ့သော်လည်း ကိုးကန့်ပြည်သူတို့အတွက် ခံစားပိုင်ခွင့်များ မရရှိခဲ့ ကြောင်း၊ ကိုးကန့်ပြည်သူတို့သည် ၂၀၁၀ ပြည့်နှစ်ရွေး ကောက်ပွဲများတွင် ယင်းတို့၏ ကိုယ်စားလှယ်များကို ကိုယ်တိုင်ရွေးကောက်တင်မြှောက်ခဲ့ကြပြီး ကိုးကန့် ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရ ဒေသအစိုးရအဖြစ် တည်ရှိနေပါကြောင်း၊ ဖုန်ကြားရှင်သည် ကိုးကန့်ဒေသသို့ ပြန်လည် ဝင်ရောက်ကာ တရားဝင် ကိုးကန့်ဒေသအစိုးရအဖွဲ့ကို ဖြုတ်ချဖယ်ရှားရန် ကြိုးပမ်းလာခြင်းမျှသာဖြစ်ကြောင်း၊ ယင်းတို့သည် တရားမဝင် မူးယစ်ဆေးဝါး ရောင်းဝယ်ဖောက်ကားမှုများနှင့်လည်း ဆက်စပ်ပတ်သက်နေကြ သူများဖြစ်ကြောင်း၊ သို့ဖြစ်၍ ယင်းတို့ကို လက်နက်ကိုင် လူဆိုးဓားပြများအဖြစ် ခေါ်ဆိုခြင်းဖြစ်ကြောင်း ပြောကြားသွားခဲ့သည်။

တရုတ်-မြန်မာ နယ်စပ်ဒေသတစ်လျှောက်တွင် မူးယစ်ဆေးဝါး၊ ကျောက်စိမ်း စသည်တို့အပါအဝင် တရားမဝင် ကူးသန်းရောင်းဝယ်မှုများရှိရာ လက်နက် အရောင်းအဝယ်များအထိပင်ရှိကြောင်း၊ နယ်စပ်ဒေသတစ်လျှောက်ရှိ အချို့သော တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင် အစုအဖွဲ့များမှာ အဆိုပါ တရားမဝင် ကူးသန်းရောင်းဝယ်မှုများမှ အကျိုးစီးပွားများစွာ ဖြစ်ထွန်းလျက်ရှိကြောင်း၊ ယူနန်ပြည်နယ်ဘက်မှ အချို့သော လုပ်ငန်းရှင်များမှာလည်း တရားမဝင် ကူးသန်းရောင်းဝယ်မှု တို့မှ အကျိုးစီးပွား ကြီးစွာရရှိနေကြကြောင်း၊ ယင်းတို့၏ အကျိုးစီးပွား လက်လွှတ်ဆုံးရှုံးရခြင်း မရှိစေရန်အတွက် နယ်စပ်ဒေသများတွင် အပစ်အခတ်ရပ်စဲကာ တရားဥပဒေစမိုးမိုးမှု ရှိမည်ကို မလိုလားကြကြောင်း ဤအချက်မှာ နယ်စပ် ဒေသများတွင် အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေး သဘောတူညီချက် ပျက်ပြားစေခဲ့သည့် အဓိကအကြောင်းရင်းတစ်ချက်လည်း ဖြစ်ကြောင်း ဦးရဲထွဋ်က ပြောကြားခဲ့သည်။

မြန်မာ့အရေးများကို အစဉ်တစိုက် လေ့လာဆွေးနွေး ထင်မြင်ချက်ရေးသား ပေးလေ့ရှိသော အမေရိကန် ပြည်ထောင်စုအခြေစိုက် Brookings Institution ခေါ် အတွေးအမြင် အဖွဲ့အစည်းဝင် Yun Sun ကမူ ဖုန်ကြားရှင် ပြန်လည်ထွက်ပေါ် လာခြင်းသည် ကိုးကန့်ဒေသကို ပြန်လည်ရရှိလိုခြင်းကြောင့် ဟုတ်၊ မဟုတ် ယခုအချိန်တွင် ရှင်းလင်းကွဲပြားစွာမသိရှိနိုင်သေးသော်လည်း မြန်မာ့ငြိမ်းချမ်းရေး လုပ်ငန်းစဉ်အပေါ် မရေရာ မသေချာမှုများ ထပ်ဆောင်းပေးသကဲ့သို့ ရှိသည့်အပြင် မကြာမီကျင်းပရန်ရှိသည့် ရွေးကောက်ပွဲများကိုပင် ရိုက်ခတ်သွားနိုင်သည့် အလားအလာများ ဖြစ်ပေါ်စေခဲ့ကြောင်း မှတ်ချက်ပေး ရေးသားဖော်ပြခဲ့သည်။

၂၀ဝ၉ ခုနှစ်အတွင်း ဖြစ်ပွားခဲ့သော ကိုးကန့်အရေးအခင်းနှင့် ၂၀၁၂ ခုနှစ်နှင့် ၂၀၁၃ ခုနှစ် အစောပိုင်း ကာလများတွင် ဖြစ်ပွားခဲ့သည့် ကချင်ပြည်နယ် ပဋိပက္ခများက တရုတ်နိုင်ငံ၏ နယ်စပ်ဒေသ တည်ငြိမ်ရေး အတွက် အကျပ်အတည်း များစွာဖြစ်ပေါ်စေခဲ့သဖြင့် နယ်စပ်ဒေသတစ်လျှောက်ရှိ တိုင်းရင်းသား လက်နက် ကိုင်တို့နှင့် ငြိမ်းချမ်းရေးလုပ်ငန်းစဉ်တို့အတွက် တရုတ်အစိုးရက စိုးရိမ် ပူပန်ခဲ့ရကြောင်း၊ ယခုတစ်ကြိမ်တွင် လည်း စစ်ပြေးဒုက္ခသည်များ ဝင်ရောက်လာမည့်အရေးကို ယူနန်ပြည်နယ် အာဏာပိုင်တို့က ကောင်းစွာ စီမံခန့်ခွဲနိုင်ရန် ပြင်ဆင်ထားရမည်ဖြစ်ပြီး တားဆီး၍မရနိုင်သော အနာဂတ်မတည်ငြိမ်မှုများက ဒေသတွင်း လုံခြုံတည်ငြိမ်ရေးအပေါ် တရုတ်တို့၏ အပြုသဘောမဆောင်သော မျှော်မှန်းချက်များကို ပိုမိုဆိုးရွားစေ နိုင်မည်ဖြစ်ကြောင်းလည်း Yun Sun က သတိ ပေး ဖော်ပြခဲ့သည်။

ကိုးကန့်အရေးမှာ တရုတ်နိုင်ငံဘက်တွင်လည်း ငြင်းခုံဆွေးနွေးဖွယ်ရာ ပြဿနာတစ်ရပ်ဖြစ်ခဲ့သည်ဟု Yun Sun က ဆိုသည်။ ဖုန်ကြားရှင်က အင်တာနက်နှင့် အခြားမီဒီယာတို့မှတစ်ဆင့် ကိုးကန့်ပြည်သူတို့ကို ထောက်ခံမှု ပေးကြပါရန် တရုတ်လူထုအကြား လှုံ့ဆော်ခဲ့သည်။ မြန်မာစစ်တပ်က အမေရိကန်တို့၏ ဗျူဟာမြောက်အကျိုး စီးပွားကို ထမ်းဆောင်ပေးနေကြောင်း ဖုန်ကြားရှင် ၏ ကျင်လည်စွာ ပုံဖော်ပြောကြားမှုများက အမေရိကန်-မြန်မာ ဆက်ဆံရေး အပေါ် တရုတ်ပြည်သူတို့၏ အယုံအကြည်ကင်းမဲ့မှုကို နက်ရှိုင်းစွာ သက်ရောက် စေခဲ့သည်။ KIA အပါအဝင် တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင် အစုအဖွဲ့တို့၏ ထောက်ခံမှုကို ရရှိခဲ့ခြင်းကလည်း တိုင်းရင်းသား လက်နက်ကိုင်တို့အကြား မြန်မာ အစိုးရကို ဆန့်ကျင်ရာတွင် စုစည်းညီညွတ်မှုကို ပေါ်လွင်စေရုံသာမက ငြိမ်းချမ်း ရေး လုပ်ငန်းစဉ်အပေါ် တရုတ်နိုင်ငံ၏ ယုံကြည်မှုကိုလည်း ဖြိုဖျက်ပစ်နိုင်ကြောင်း Yun Sun က ရေးသား ဖော်ပြခဲ့သည်။

တရုတ်နှစ်သစ်ကူးပွဲတော်ကာလနှင့် ချိန်ကိုက်၍ တိုက်ပွဲစတင်စေခဲ့ပြီး ဒုက္ခသည်အများအပြားကို တရုတ်နိုင်ငံဘက်သို့ ပြေးဝင်စေခြင်းကလည်း ဖုန်ကြားရှင်၏ ချိန်ကိုက်ဆောင်ရွက်ချက်တစ်ရပ်ဖြစ်သည်။ ဤနည်းဖြင့် မြန်မာ အစိုးရ၏ သဘောထားတင်းမာမှုကို လျှော့ချရန် တရုတ်အစိုးရက ဖိအားပေး လာမည်ဖြစ်သည်။ ဤနည်းဖြင့် မြန်မာစစ်တပ်က နောက်ဆုတ်အလျှော့ပေးလာ သည့်အခါ ဖုန်ကြားရှင်က ကိုးကန့်ဒေသအပေါ် စိုးမိုးချုပ်ကိုင်မှု ပြန်လည်ရယူ ကာ ကိုးကန့်ဒေသ၏ တရားဝင်ခေါင်းဆောင်နေရာကို ရယူနိုင်မည်ဖြစ်သည်။ ထိုမှတစ်ဆင့် ကိုးကန့်လူနည်းစုကို ကိုယ်စားပြု၍ ငြိမ်းချမ်းရေးလုပ်ငန်းစဉ်များ အတွင်းသို့ ဝင်ရောက်လာနိုင်မည်ဖြစ်သည်။

ထိုမျှ အန္တရာယ်ကြီးမားပြီး မတည်ငြိမ်မှုကို ရှေ့ရှုသော ဖုန်ကြားရှင်၏ လှုပ်ရှားမှုသည် ဒေသခံပြည်သူ တို့၏အကျိုးကို မငဲ့ကွက်ရုံသာမက ငြိမ်းချမ်းရေးနှင့် စေ့စပ်ညှိနှိုင်းရေး လုပ်ငန်းစဉ်တို့ကိုလည်းကောင်း၊ တရုတ်နိုင်ငံ၏ အမျိုးသားအကျိုးစီးပွားကိုသော်လည်းကောင်း ငဲ့ကွက်ခြင်းမရှိဘဲ ယင်းတို့အစုအဖွဲ့၏ အကျိုး စီးပွားသက်သက်အတွက်သာ သဘောထားကျဉ်းမြောင်းစွာ လုပ်ဆောင်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်ဟု Yun Sun က သုံးသပ် ဖော်ပြခဲ့သည်။

ကိုးကန့်ဒေသဖြစ်စဉ်များသည် တရုတ်အစိုးရ၏ မူဝါဒကို ကိုယ်စားပြုခြင်းမရှိဘဲ ထွက်ပေါ်လာမည့် ရလဒ်များက တရုတ်တို့ မျှော်မှန်းထားသော One Belt One Road မဟာဗျူဟာ အထမြောက်ရေးအတွက် လိုအပ်သည့် ငြိမ်းချမ်းတည်ငြိမ်မှုကို ပျက်ပြားစေမည်ဖြစ်သည်။ အချို့သော ဗျူဟာကျတွေးခေါ်သူများကမူ မြန်မာနိုင်ငံအပေါ် ချုပ်ကိုင်ထားနိုင်ရန်အတွက် တိုင်းရင်းသားလက်နက် ကိုင်တို့ကို ထောက်ခံမှုပေးရန် တောင်းဆိုကြသော်လည်း တရုတ်နိုင်ငံ၏ မူဝါဒချမှတ်သူများနှင့် ပညာရှင်အများစုက ယင်းအဆိုကို ငြင်းပယ်ခဲ့ကြကြောင်း Yun Sun က ဖော်ပြခဲ့သည်။

တရုတ်တို့၏ Silk Road Economic Belt နှင့် 21st Century Maritime Silk Road စီမံကိန်းတို့က မြန်မာ နိုင်ငံမှတစ်ဆင့် ရေလမ်းထွက်ပေါက်ရရှိကာ အိန္ဒိယသမုဒ္ဒရာသို့ အဆက်အသွယ်ရရှိခြင်းဖြင့် နိုင်ငံ၏ စီးပွားရေး ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုတို့ကို မျှော်မှန်းထားသည်ဖြစ်ရာ ထိုသို့သော အခွင့်အလမ်းများကို လက်နက်ကိုင် တိုင်းရင်းသား အစုအဖွဲ့တို့က ပေးနိုင်မည်မဟုတ်ဘဲ မြန်မာအစိုးရကသာ ဖန်တီးပေးနိုင်မည် ဖြစ်သည်ကိုလည်း တရုတ်နိုင်ငံ အနေဖြင့် သတိချပ်ရပေမည်။

တရုတ်သမ္မတ Xi Jinping ကိုယ်တိုင် အလေးပေးဖော်ပြခဲ့သော အပြင်စည်း သံတမန်ပရိယာယ်ကို ဆက်လက် ဆုပ်ကိုင်ထားမည်ဆိုပါက မြန်မာနိုင်ငံသည် တရုတ်တို့ ဦးစားပေးရမည့် နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံ ဖြစ်လာမည် ဖြစ်သည့် အပြင် တရုတ်- မြန်မာ နှစ်နိုင်ငံဆက်ဆံရေးကို တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်တို့က ထိပါးလာပါ က တရုတ်အစိုးရ၏ ကျောခိုင်းမှုနှင့်သာ ရင်ဆိုင်ကြရလိမ့်မည်ဟုလည်း Yun Sun က သုံးသပ်ဖော်ပြထားသည်။

ကိုးကန့်ဒေသ စစ်ပွဲများအတွင်း တရုတ်နိုင်ငံသားအချို့နှင့် တရုတ်ကြေးစားစစ်သားများ ပါဝင်ပတ်သက်မှု ရှိနေကြောင်း မြန်မာ့တပ်မတော်က အခိုင်အမာပြောကြားလာခြင်းကိုလည်း ဆက်လက်သုံးသပ်ဖော်ပြလိုပါသည်။

တရုတ်-မြန်မာ နယ်စပ်ဒေသတစ်လျှောက် ယခုလပိုင်းများအတွင်း ဖြစ်ပွားခဲ့သည့် ဖြစ်စဉ်များကို ဆက်စပ်ကြည့် ပါက KIA ၏ တရားမဝင် သစ်ထုတ်လုပ်ခွင့်လိုင်စင်ဖြင့် မြန်မာနိုင်ငံဘက်မှသစ်များကို တရားမဝင် ထုတ်လုပ် ကူးသန်းရောင်းဝယ်ခွင့် ပေးခဲ့သည့် တရုတ်အာဏာပိုင်တို့၏ သဘောထားကို ပစ်ပယ်ထား၍ ရမည်မဟုတ်ပါ။ တရားမဝင် ထုတ်လုပ်ထားသည့် သစ်များမှန်းသိလျက်နှင့် လက်ခံပေးခဲ့သည့်အပြင် မြန်မာစစ်တပ်၏ ဖမ်းဆီး မှုခံရသော တရုတ်နိုင်ငံသား၊ တရားမဝင် သစ်ထုတ်လုပ်သူများအတွက်ပင် တရားမျှတစွာ ဆောင်ရွက်ပေးရန် တရုတ်တို့က တောင်းဆိုခဲ့သည်။

တရားမဝင် သစ်လုပ်ငန်းများ ဖော်ထုတ်အရေးယူရာတွင် အထိနာပြီး လပိုင်းအတွင်းမှာပင် နိုင်ငံရေးဇာတ်ခုံမှ ငါးနှစ်ခန့် ပျောက်ကွယ်နေသော အသက် ၈၆ နှစ်အရွယ်ရှိ ကိုးကန့်ခေါင်းဆောင်ဟောင်း ဖုန်ကြားရှင်ကို တရုတ် အစိုးရ၏ အာဘော်ဖြစ်သော Global Times သတင်းစာက ပွဲထုတ်လာခဲ့ပြီး ကိုးကန့်ဒေသကို ပြန်လည်တိုက်ယူ မည်ဖြစ်ကြောင်း ကြေညာပေးခဲ့သည်။ တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့အချို့နှင့် မဟာမိတ်ဖွဲ့ပြီး ပြန်လည် ဝင်ရောက်လာသော ဖုန်ကြားရှင်၏ အဖွဲ့အစည်းသည် မြစ်ကြီးနားအထိတိုင်အောင် သိမ်းပိုက်ရန် ကြံရွယ်ချက် ရှိကြောင်း ထုတ်ဖော်တွေ့ရှိချက်ကလည်း ပြီးခဲ့သည့် နှစ်ပိုင်းအတွင်းက ရုရှားဟက်ကာတို့ တွေ့ရှိခဲ့သည်ဆိုသော မြန်မာနိုင်ငံမြောက်ပိုင်းဒေသကို တရုတ်နိုင်ငံ ၏ ၂၀၃၀ ပြည့်နှစ်မြေပုံတွင် ထည့်သွင်းရေးဆွဲထားကြောင်း သတင်းကို ပြန်လည်အမှတ်ရစေသည်။

စင်စစ်တွင် ကိုးကန့်လူမျိုးဆိုသည်မှာ မန်ဒရင်းစကားကိုသာ ပြောကြားသော ဟန်တရုတ်လူမျိုးစုပင်ဖြစ်သည်။ တရုတ်နိုင်ငံဘက်သို့ ထွက်ပြေးသည့် စစ်ပြေးဒုက္ခသည်များဆိုရာတွင်လည်း ဒေသခံများထက် နောက်မှ ထပ်မံ ဝင်ရောက်လာသော တရုတ်လူမျိုးတို့က အများစုဖြစ်ပြီး အခြားဒေသခံများမှာ မြန်မာနိုင်ငံပိုင်နက်အတွင်းသို့သာ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်ကြခြင်းဖြစ်သည်။

ကိုးကန့်ဒေသသည် တစ်ချိန်က တရုတ်အစိုးရ၏ ထောက်ခံမှုဖြင့် ရပ်တည်ခဲ့သော ဗမာပြည်ကွန်မြူနစ်ပါတီ ကြီးစိုးရာဒေသဖြစ်ကာ ၁၉၈၉ ခုနှစ်တွင် ဗမာကွန်မြူနစ်ပါတီ ပြိုကွဲပြီးနောက် မြန်မာနိုင်ငံ၏ အထူးဒေသ ဖြစ်လာခဲ့သည်။ တရုတ်စကားပြော မျိုးနွယ်စုတို့ အများစုနေထိုင်ရာ ကိုးကန့်ဒေသမှာ အရှေ့ဘက်တွင် ယူနန် ပြည်နယ်နှင့် နယ်မြေချင်း ဆက်စပ်လျက်ရှိပြီး သံလွင်မြစ်ကမ်းတစ်ဖက်တွင် တည်ရှိသည်။

ကိုးကန့်ဒေသ၏ ပထဝီအနေအထားနှင့် ဒေသတွင်း နေထိုင်သူတို့ကို သုံးသပ်ကြည့်ပါက ယူကရိန်းတို့ လက်အောက်မှ ရုရှားတို့သိမ်းသွင်းခဲ့သော ခရိုင်းမီးယားဒေသဖြစ်စဉ်ကို မေ့မထားသင့်ပေ။ ရုရှားလိုလားသော ရုရှားစကားပြော ဒေသခံအများအပြားနေထိုင်သည့် ခရိုင်းမီးယားကျွန်းဆွယ်ဒေသမှာ ယခင်ကပင် ယူကရိန်းနှင့် ခွဲရေး၊ တွဲရေး ပြဿနာများရှိခဲ့ပြီး ၂၀၁၄ ခုနှစ် မတ်လတွင်မူ ရုရှားစစ်တပ်များ ကျူးကျော်ဝင်ရောက်ခြင်းဖြင့် ခရိုင်းမီးယားဒေသကို ရုရှားတို့ လက်အောက်သို့ သိမ်းသွင်းခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။

အိမ်နီးချင်းနိုင်ငံများ၏ ပြည်တွင်းရေးကို ဝင်ရောက်စွက်ဖက်လေ့မရှိသော တရုတ်နိုင်ငံ၏ နိုင်ငံခြားရေး ဝါဒမှာလည်း ယခုအခါ များစွာသံသယရှိစရာ ဖြစ်နေရပြီဖြစ်သည်။ ရုရှားတို့ ခရိုင်းမီးယားသို့ ဝင်ရောက်စဉ်က လည်း ၁၉၉၄ ခုနှစ်က လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့သော ယူကရိန်းနိုင်ငံ၏ အချုပ်အခြာအာဏာကို လေးစားလိုက်နာရ မည်ဆိုသည့် Budapest Memorandum ကို မထေမဲ့မြင်ပြုကာ ဝင်ရောက်သိမ်းပိုက်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။

ခရိုင်းမီးယားကျွန်းဆွယ် အရေးအခင်းနှင့် ကိုးကန့်ဒေသ အနေအထားကို နှိုင်းယှဉ်ပြောကြားမှုအား တရုတ် အစိုးရအာဘော် Global Times သတင်းစာက ပြင်းထန်စွာ ပုတ်ခတ်ဖော်ပြခဲ့သော်လည်း တရုတ်နိုင်ငံ ပိုင်နက် အတွင်းမှတစ်ဆင့် ကိုးကန့်ဒေသတိုက်ပွဲများကို စီစဉ်ညွှန်ကြားနေသည့် ဖုန်ကြားရှင်နှင့် ပတ်သက်၍ ရှင်းလင်း သော ဖြေကြားချက်တစ်စုံတစ်ရာ မတွေ့ရှိနိုင်ပေ။

ကိုးကန့်ဒေသအရေးနှင့် စပ်လျဉ်း၍ တရုတ်တို့ ပါဝင်ပတ်သက်မှုကို သက်သေအထောက်အထားများဖြင့် ရရှိထားသည့်တိုင် တရုတ်အစိုးရက မည်သို့ တုံ့ပြန်လာမည်ကို သတိကြီးစွာထား၍ စောင့်ကြည့်နေသော မြန်မာ အစိုးရအနေဖြင့် နိုင်ငံရေးအရ ထွက်ပေါက်ပေးသည့် ပုံစံမျိုးဖြင့်သာ ပရိယာယ်ကြွယ်ဝစွာ ကိုင်တွယ်ဖြေရှင်းသွား မည်ဟု မျှော်လင့်ရပေတော့သည်။

ရာပြည့်

Reference : (1) China Grapples with Refugee Influx from Myanmar Al Jazeera Feb 21, 2015

(2) Interview with Myanmar Information Minister Ye Htut Mainichi Newspaper

Feb 19, 2015

(3) The Kokang Conflict : How Will China Respond?

by Yun Sun Feb 18, 2015 (Irrawady Majaine)

Leave a Reply

Your email address will not be published.